NHƯ APPLE

”Chào anh, em là nhân viên của Công ty B, công ty tư vấn thương hiệu doanh nghiệp hàng đầu Châu Á, kết hợp với Công ty tổ chức khoá học của Việt Nam. Công ty em trân trọng gửi anh một giấy mời dự hội thảo chủ đề Xây Dựng Doanh Nghiệp Phát Triển Thành Công. Vậy anh vui lòng cho em biết, anh có muốn Công ty anh phát triển và thành công như Apple của Mỹ không ạ?”

Chưa nghe hết câu hỏi của cô gái, đã thấy choáng! Hoá ra công ty bé bằng cái lỗ mũi của mình mà cũng có người so sánh nó với Apple của Mỹ. Thế đấy! Từ giờ, đừng có ai mà coi thường mình nữa nhé! Chẳng biết Steve Jobs nghe thấy điều này có tự ái không chứ mình thì cũng khoai khoái. Gì thì gì, khi mà người ta được đặt cạnh Apple của Steve Jobs thì cũng không phải chuyện tầm thường.

Nhưng rồi bỗng liên tưởng đến câu chuyện với một người bạn thân vừa gặp nhau ở quán bia hơi tuần trước. Câu chuyện thật đơn giản. Đó là làm cách nào để in một tấm ảnh panorama khổ lớn thật đẹp? Và in xong rồi, làm cách nào bồi nó lên tường, hay đơn giản là làm khung treo nó lên thật sang trọng và lịch lãm?

Câu trả lời tưởng chừng rất dễ. In ảnh thì khó gì? Máy xịn, giấy xịn, ảnh chụp xịn, vậy là xong. Cắc cớ gì phải lo lắng chứ! Còn khung ảnh à? Đơn giản hơn mọi điều đơn giản. Ra phố khung ảnh, thửa một cái đỉnh cao là xong. Về lồng ảnh vào khung treo lên. Tuyệt vời! Còn gì hơn thế nữa chứ!

Nhưng đừng tưởng bở là mọi chuyện dễ dàng thế nhé! Ảnh in được đẹp hay không còn phụ thuộc rất nhiều vào ông thợ chỉnh ảnh, thợ máy in. Mà khi đã phụ thuộc vào các ông thợ thì chẳng ai dám nói trước điều gì. Khung ảnh cũng thế. Nhìn xa xa đẹp thế thôi. Đến gần rất là lắm chuyện.

Ông bạn, vốn là một chuyên gia trong lĩnh vực nghệ thuật phán: “Ở mình, người ta lo chuyện đại sự, bàn chuyện đại sự rất là tốt. Mà là tốt thật! Nhưng cứ đến các tiểu tiết là chẳng ai làm tốt được cả. Cho nên, muốn có môt bức ảnh treo tường đẹp, ông phải giám sát từng ly từng tí các ông thợ nhé! Không là ăn đòn đấy!”.

Hai câu chuyện liên tưởng với nhau có vẻ gì đấy thật khập khiễng. Nhưng ít nhất cũng làm mình hết cả cái khoai khoái ban đầu. Đừng so sánh mình với Apple nhé, dù ngay cả trong giấc mơ!

web counter

ĐẶC ĐIỂM NGƯỜI VIỆT

Một người bạn gửi cho tôi nội dung này. Trong thư nói đây là nhận xét dựa trên kết quả nghiên cứu của một Viện nghiên cứu xã hội của Mỹ. Chẳng biết có đúng không, vì băn khoăn tự hỏi không lẽ mấy ông Mỹ lại rỗi hơi đi làm cái nghiên cứu như vậy. Cũng thấy nó có vẻ gì đấy giống như đúc kết ở cuốn Những thói hư tật xấu của người Việt.

Cần cù lao động song dễ thỏa mãn nên tâm lý hưởng thụ còn nặng.

Thông minh, sáng tạo song chỉ có tính chất đối phó, thiếu tầm tư duy dài hạn, chủ động.

Khéo léo song không duy trì đến cùng (ít quan tâm đến sự hoàn thiện cuối cùng của sản phẩm).

Vừa thực tế, vừa mơ mộng, song lại không có ý thức nâng lên thành lý luận.

Ham học hỏi, có khả năng tiếp thu nhanh, song ít khi học “đến đầu đến đuôi”, nên kiến thức không hệ thống, mất cơ bản. Ngoài ra, học tập không phải là mục tiêu tự thân của mỗi người Việt Nam (nhỏ học vì gia đình, lớn lên học vì sĩ diện, vì kiếm công ăn việc làm, ít vì chí khí, đam mê).

Xởi lởi, chiều khách song không bền.

Tiết kiệm, song nhiều khi hoang phí vì những mục tiêu vô bổ (sĩ diện, khoe khoang, thích hơn đời).

Có tinh thần đoàn kết, tương thân, tương ái, song hầu như chỉ trong những hoàn cảnh, trường hợp khó khăn, bần hàn. Còn trong điều kiện sống tốt hơn, giàu có hơn thì tinh thần này rất ít khi xuất hiện.

Yêu hòa bình, nhẫn nhịn, song nhiều khi lại hiếu chiến, hiếu thắng vì những lý do tự ái, lặt vặt, đánh mất đại cục.

Thích tụ tập nhưng lại thiếu tính liên kết tạo ra sức mạnh (cùng một việc, một người làm thì tốt, ba người làm thì kém, bảy người làm thì hỏng).

free hit counters

CÔNG DÂN NƯỚC MỸ

Vào iTune bạn có thể mở iStore, tạm gọi là cái cửa hàng ảo chuyên bán phần mềm, ảnh, postcard, nhạc, phim, sách nói… của Apple. Ở đây, bạn có thể chọn mua đủ thứ. Mỗi tội giá của nó hơi bị đắt.

Chúng ta quen nghe nhạc chùa, tức là nhạc miễn phí. Nhưng ở iTune, muốn nghe nhạc, phải trả tiền. Mua hẳn, tức là có thể download về máy tính của mình, giá một bản nhạc là 0,9 USD. Cả album có khi là 14 USD hoặc hơn nữa. Mua một bộ phim cũng vậy. Phim thường 14,9 USD. Phim HD thì 19,9 USD. Phầm mềm cũng vậy, giá cả đại khái là như thế.

Cho nên, để nghe được nhạc ở đây, để có được cái này cái kia ở đây, phải trả tiền đắt lắm. Mà lại tiền Mỹ hẳn hoi. Nói chung là không thể chịu được nếu bạn đang sống ở Việt Nam mà lại phải chi tiêu kiểu Mỹ như vậy.

Nhưng có một cách…

Bạn sẽ được giới thiệu để mua một tài khoản. Cái này thì giống hệt ở Mỹ. Muốn mua hàng ở iTune cũng phải mở tài khoản. Giá của nó rất là hay. Tài khoản 100 USD, bạn chỉ phải trả 100 ngàn VND. Nếu mua hẳn tài khoản 450 USD, bạn còn được giảm giá, chỉ phải trả 300 ngàn VND thôi. Tinh thần như vậy thì bạn thừa sức mua hàng trên iTune.

Tất nhiên, đây là tài khoản do các hacker làm ra. Có lẽ, cũng giống như họ bẻ khóa (unlock) iPhone mà thôi. Phong trào hack ở Việt Nam nói riêng và các nước Châu Á nói chung, nhiều đến mức, Apple đóng cửa một số các công dân Châu Á. Có nghĩa là trên Profile cá nhân, nếu thấy bạn là công dân Châu Á (thể hiện bằng tên thành phố, tên quốc gia, code bưu điện, mã số quốc gia…) là bạn đố mà add được tài khoản của bạn vào.

Nhưng mấy ông chuyên gia ở Apple dù có thông minh đến đâu thì cũng không thể láu cá bằng mấy ông hacker Việt Nam. Chỉ đơn giản là bạn chớ có mà khai những thông tin trên theo kiểu thật thà, mà phải làm như bạn là công dân của nước Mỹ thật ấy. Có nghĩa là bạn lấy một cái tên Jonny, Steven, Maria… nào đó tùy bạn. Bước tiếp theo là bạn khai bạn ở New York, mã số, code bưu điện… đều theo các thành phố, địa phương của Mỹ.

Thế là xong! Mấy ông chuyên gia IT của Apple chỉ có nước khóc!

Ngẫm ra, làm công dân của nước Mỹ sướng thật. Và sướng nhất có lẽ là công dân ảo thôi, chứ làm công dân thật, chắc cũng lắm đau thương mà mình chưa biết hết. Chẳng dại!

free hit counters

NƯỚC MỸ CỦA TRANG

Tôi gặp cô qua giới thiệu của một người bạn thân. Trông cô thật ấn tượng, thậm chí còn có vẻ gì đấy hơi lập dị. Quần bò Levis xanh. Áo pull mỏng màu tím chết. Nổi bật hơn cả là chiếc khăn hoa sặc sỡ được thắt một cách trễ nải trên vầng trán rộng. Cô còn rất trẻ, chắc chưa tới 25 tuổi. Nhưng vẻ mặt thì thật sự phong trần. Nó làm cô già dặn hơn khá nhiều so với cái tuổi của cô.

Cô hút thuốc liên tục, thuốc lá ba số 5 của Singapore chứ không xài loại sản xuất tại Việt Nam. Tôi biết, đó là người hút thuốc đã lâu và khá sành điệu. Cách đây hơn 8 năm, khi còn hút thuốc, tôi cũng chỉ hút loại thuốc đấy mà thôi.

Cô đưa cho tôi một đĩa DVD, bản copy thôi, và khoe rằng đây là một đoản phim làm riêng về cá nhân cô, do một nhà làm phim người Mỹ sang Việt Nam thực hiện. Cô muốn tôi xem, và nếu có thể, liên hệ phát ở một Đài Truyền hình nào đấy. Câu chuyện chỉ có thế thôi! Tôi nghĩ có thể giúp được cô, nhưng khéo léo hứa rằng sẽ xem phim và có câu trả lời về việc cô nhờ càng sớm càng tốt.

Về cơ quan, bật đĩa lên xem mới thấy đây là một phim cá nhân bình thường. Bạn tôi nói rằng ở các nước, nhân một sự kiện gì đó, một kỷ niệm nào đó, cá nhân tự làm một phim mang tính chất riêng tư về bản thân họ là điều không có gì lạ. Có lẽ, đây là một nhà quay phim nghiệp dư nào đó, hoặc một người sang Việt Nam thực tập về làm phim chẳng hạn, đã làm đoản phim này về cô, qua một mối quan hệ quen biết thôi. Những phim thế này, làm sao mà phát trên truyền hình được, kể cả có trả tiền phát đi chăng nữa. Nghĩ thế, tôi nhấc máy gọi và trả lời cô về ý kiến của mình. OK! Cô hiểu vấn đề. Không sao cả!

Tuần sau, cô lại hẹn và chúng tôi lại gặp nhau ở một quán cafe trên đường Lý Thường Kiệt. Cô vẫn thế. Ấn tượng. Cởi mở. Phá phách. Cô khoát tay: “Cái phim đấy không phát cũng chẳng sao anh ạ! Cho qua đi. Cái chính là em muốn gặp anh thôi:. Chúng tôi ngồi nói chuyện. Cô mới kể nguồn gốc của đoản phim trên. Hóa ra, cô đã từng đi du học ở Mỹ 2 năm. Đang học tiếp, vì gia đình không có điều kiện nữa nên cô bỏ học dở chừng để về. Buồn. Chán. Thất vọng. Cô không học tiếp ở trong nước nữa. Mọi chuyện đâm ra thành dở dang. Cô chơi với đủ loại người. Từ ông doanh nhân đại gia đến cậu bé đánh giày. Nói chung là bất cần đời. Cái phim hôm trước là do một người bạn Mỹ từ bên đấy sang thực tập làm phim làm tặng cô thôi.

Lần gặp tiếp theo thì chúng tôi chẳng ai hẹn trước cả. Vẫn quán café đấy, tình cờ tôi gặp cô thôi. Cô đi với một người đàn ông đứng tuổi, dáng cực kỳ ăn chơi. Quần tây trắng. Áo chim cò. Tóc vuốt keo thẳng cứng. Giày john vàng. Xét một cách toàn diện là ăn chơi có sừng có mỏ. Ông nhìn tôi thăm dò. May thay, cô đã kịp giới thiệu tôi là một người bạn mới quen và cũng mới chỉ gặp nhau 2 lần. Thế cho nên tôi vô cùng ngạc nhiên khi cô giới thiệu ông là bố cô. Chúng tôi bắt tay nhau. Thế thôi!

Gần một tháng sau. Cô gọi tôi. Chúng tôi gặp nhau ở Highland Hanoi Towers. Cô đưa cho tôi một tập bản thảo dày cộp. Cô nói: “Đây là tự truyện em viết đã lâu. Bắt đầu từ hồi em còn học ở Mỹ. Anh xem và cho vài lời chỉ giáo. Nếu được, in cho em!”.

Tôi cầm tập bản thảo trên tay. Theo thói quen, lơ đãng giở vài trang đầu. Trời đất! Dòng đầu tiên trong tập tự truyện của cô đã làm tôi giật mình: “Tôi là đứa con gái hư hỏng. Hay ít nhất thì cũng bị đời làm cho hư hỏng. Năm 12 tuổi, tôi bị hiếp dâm. Và người đàn ông đầu tiên “có công” biến tôi thành đàn bà chính là bố tôi. Từ bấy, tôi nghĩ, kẻ mạnh, muốn gì cũng được. Kẻ yếu, đương nhiên là phải phục tùng thôi”.

Tôi đưa mắt nhìn cô. Cô cười: “Thế đấy anh ạ! Anh lạ lắm phải không? Em thì bình thường rồi. Tôi đi lắc. Ngày thì ngủ. Dậy thì café, bia… Chán thì gọi bạn. “Lắc có bị nghiện không mà tối nào em cũng phải đi thế?- Tôi hỏi”. “Không nghiện như ma túy. Nhưng là nghiện tâm lý. Tối nào không đi, nhớ nó, ngồi không buồn bực chân tay lắm”.

“Anh biết không, nhảy mãi, lắc mãi, đua mãi, đú đởn mãi… Lúc ấy thì phê thế thôi. Khi tỉnh ra, thấy mọi thứ vô nghĩa đến lạnh lùng. Và thấy những gương mặt vốn gần gũi mình suốt đêm sao mà nhạt nhẽo, sao mà vô hồn, vô cảm thế!”.

“Vì thế, cô nói tiếp: - Chỉ những lúc ngồi với anh thế này mới thích thôi. Và lâu lắm rồi, em mới gặp một người tử tế như anh!”.

Cô gái tên là Trang. Cái tên thật đẹp. Và đoản phim trên DVD cô đưa cho tôi có tên là “Nước Mỹ của Trang”

free hit counters